Eski hâkim Av. Sercan Coşkun Kulak; Bursa'da iş, ceza, aile, gayrimenkul ve tazminat davalarının yanı sıra vergi ve idare uyuşmazlıklarında avukatlık hizmeti vermektedir.

Şikâyet Süresi ve Şikâyetten Vazgeçme: Hangi Suçlar Şikâyete Bağlıdır? (2026)

  • Ana Sayfa
  • Ceza Hukuku
  • Şikâyet Süresi ve Şikâyetten Vazgeçme: Hangi Suçlar Şikâyete Bağlıdır? (2026)
Şikâyet Süresi ve Şikâyetten Vazgeçme: Hangi Suçlar Şikâyete Bağlıdır? (2026)

Av. Sercan Coşkun Kulak · Son güncelleme: Kasım 2026

Bazı suçlarda savcılığın soruşturma başlatabilmesi, mağdurun şikâyetçi olmasına bağlıdır. Bu suçlarda şikâyet belirli bir süre içinde yapılmazsa artık soruşturma açılamaz; yapılan şikâyetten vazgeçilmesi ise kural olarak davayı sona erdirir. Bu yazıda şikâyet süresinin nasıl hesaplandığını, hangi suçların şikâyete bağlı olduğunu ve şikâyetten vazgeçmenin sonuçlarını anlatıyoruz.

İlgili yazılar: İfadeye Çağrıldım, Ne Yapmalıyım? · Ceza Muhakemesinde Tanıklıkla İlgili Sık Yapılan Hatalar · Kaza Tespit Tutanağı Doldurulduktan Sonra Ne Yapılmalı?

Kısaca

  • Şikâyete bağlı suçlarda şikâyet süresi, fiili ve faili öğrenmeden itibaren altı aydır (TCK m.73).
  • Bu süre her hâlde dava zamanaşımı süresi içinde kalmalıdır; hakaret suçunda ayrıca fiilden itibaren iki yıllık üst sınır vardır.
  • Şikâyetten vazgeçme, hüküm kesinleşinceye kadar mümkündür ve davayı düşürür; kesinleşmeden sonraki vazgeçme cezanın infazını kural olarak engellemez.
  • Vazgeçme, onu kabul etmeyen sanığı etkilemez; iştirak hâlindeki sanıklardan biri için vazgeçme diğerlerini de kapsar.
  • Şikâyete bağlı suçların önemli bir kısmında soruşturma aşamasında önce uzlaştırma yoluna gidilir.

Şikâyete Bağlı Suç Ne Demektir?

Ceza hukukunda kural, suçun savcılık tarafından kendiliğinden (re’sen) soruşturulmasıdır. Kanun koyucu ise ağırlığı daha az olan ve daha çok kişiler arasındaki ilişkiyi ilgilendiren bazı suçlarda, soruşturma ve kovuşturmayı mağdurun iradesine bırakmıştır. Bu suçlarda mağdur şikâyetçi olmadıkça soruşturma başlatılmaz; şikâyetçi olduktan sonra da vazgeçerse dava kural olarak düşer.

Bir suçun şikâyete bağlı olup olmadığı, Türk Ceza Kanunu’nda veya ilgili özel kanunda o suça ilişkin maddede açıkça belirtilir. Aynı suçun basit hâli şikâyete bağlıyken nitelikli hâli re’sen soruşturulabilir. Bu nedenle olayın hangi hükme girdiği önemlidir.

Şikâyete Bağlı Başlıca Suçlar

Uygulamada en sık karşılaşılan şikâyete bağlı suçlar şunlardır:

  • Basit kasten yaralama: Basit bir tıbbi müdahaleyle giderilebilecek derecede hafif yaralama (TCK m.86/2). Silahla işlenmesi gibi nitelikli hâllerde şikâyet aranmaz.
  • Taksirle yaralama: Trafik kazalarında sık görülür. Bilinçli taksir hâlinde şikâyet aranmaz.
  • Basit tehdit: Malvarlığına zarar verileceğinden veya sair bir kötülük yapılacağından bahisle yapılan tehdit. Hayata veya vücut bütünlüğüne yönelik tehdit ise şikâyete bağlı değildir.
  • Hakaret: Kamu görevlisine görevinden dolayı yapılan hakaret hariç.
  • Konut dokunulmazlığının ihlali: Basit hâli; cebir, tehdit kullanılması veya gece vakti işlenmesi gibi nitelikli hâllerde şikâyet aranmaz.
  • Mala zarar verme: Basit hâli.
  • Güveni kötüye kullanma: Basit hâli.
  • Kişilerin huzur ve sükûnunu bozma ve özel hayatın gizliliğini ihlal.

Bu liste sınırlı değildir; Türk Ceza Kanunu ve özel kanunlarda şikâyete bağlı başka suçlar da bulunur. Somut olayda suçun hangi hâle girdiği, şikâyet süresinin kaçırılıp kaçırılmadığını belirlediği için ayrıca değerlendirilmelidir.

Şikâyet Süresi Nasıl Hesaplanır?

Altı aylık süre ve başlangıcı

Türk Ceza Kanunu’nun 73. maddesine göre şikâyete bağlı suçlarda yetkili kişi altı ay içinde şikâyette bulunmazsa soruşturma ve kovuşturma yapılamaz. Bu süre, suçun işlendiği günden değil, şikâyet hakkı olan kişinin fiili ve failin kim olduğunu öğrendiği günden başlar. Örneğin hakaret içeren bir mesajı gönderenin kim olduğu sonradan anlaşılmışsa süre, failin öğrenildiği tarihten işlemeye başlar.

Dava zamanaşımı sınırı

Öğrenme tarihi ne kadar geç olursa olsun, şikâyet her hâlde suçun dava zamanaşımı süresi içinde yapılmalıdır. Zamanaşımı dolmuşsa, fail sonradan öğrenilse bile şikâyet sonuç doğurmaz.

Hakaret suçunda iki yıllık üst sınır

2024 yılında yapılan kanun değişikliğiyle hakaret suçu için ayrı bir üst sınır getirilmiştir: Hakaret suçunda şikâyet süresi, fiilin işlendiği tarihten itibaren her hâlde iki yılı geçemez. Bu nedenle hakarete uğrayan kişinin, failin kimliği belli olmasa bile durumu gecikmeden yetkili mercilere bildirmesi önemlidir.

Birden fazla mağdur varsa

Şikâyet hakkı olan birkaç kişiden birinin altı aylık süreyi kaçırması, diğerlerinin şikâyet hakkını ortadan kaldırmaz. Her mağdurun süresi kendisi bakımından ayrı değerlendirilir.

Şikâyet Nereye ve Nasıl Yapılır?

Şikâyet, Cumhuriyet başsavcılığına veya kolluk birimlerine (polis veya jandarma) yazılı ya da sözlü olarak yapılabilir. Sözlü şikâyet tutanağa geçirilir. Şikâyet dilekçesinde olayın tarihi, yeri, nasıl gerçekleştiği ve biliniyorsa failin kimliği yazılmalı; mesaj ekran görüntüsü, rapor, fotoğraf veya tanık bilgisi gibi deliller eklenmelidir.

Şikâyet süresinin hesabında, şikâyetin yetkili mercie ulaştığı tarih esas alınır. Sürenin son günlerine bırakılan şikâyetlerde tarihi gösteren bir belge (tutanak, havale veya alındı) saklanmalıdır.

Şikâyetten Vazgeçme ve Sonuçları

Vazgeçme ne zamana kadar yapılabilir?

Mağdur, şikâyetinden hüküm kesinleşinceye kadar vazgeçebilir. Vazgeçme soruşturma aşamasında yapılırsa savcılık kovuşturmaya yer olmadığına karar verir; dava açılmışsa mahkeme davanın düşmesine karar verir. Hüküm kesinleştikten sonra yapılan vazgeçme, kanunda aksine bir düzenleme bulunmadıkça cezanın infazını engellemez.

Sanığın kabulü

Kanuna göre şikâyetten vazgeçme, onu kabul etmeyen sanığı etkilemez. Kendisini suçsuz gören ve beraat kararı almak isteyen sanık vazgeçmeyi kabul etmezse yargılama devam eder. Bu nedenle mahkemeler, vazgeçme beyanından sonra sanığa vazgeçmeyi kabul edip etmediğini sorar.

Birden fazla fail varsa

Suç birden fazla kişi tarafından birlikte (iştirak hâlinde) işlenmişse, sanıklardan biri hakkındaki şikâyetten vazgeçme diğerlerini de kapsar. Mağdurun yalnızca bir sanıktan vazgeçip diğerleri hakkında şikâyetini sürdürmesi bu nedenle mümkün değildir.

Tazminat hakkına etkisi

Şikâyetten vazgeçme kural olarak ceza davasını ilgilendirir. Ancak kamu davası vazgeçme nedeniyle düşmüş ve mağdur şahsi haklarından da vazgeçtiğini ayrıca açıklamışsa, aynı olay nedeniyle hukuk mahkemesinde tazminat davası açamaz. Bu nedenle vazgeçme beyanı verilirken tazminat hakkının saklı tutulup tutulmadığı açıkça belirtilmelidir.

Şikâyetten Vazgeçme ile Uzlaşma Arasındaki Fark

Şikâyete bağlı suçların önemli bir kısmında, soruşturma aşamasında savcılık dosyayı önce uzlaştırma bürosuna gönderir. Bazı suçlar ise kanunda açıkça uzlaştırma dışında bırakılmıştır. Uzlaştırma, taraflar arasında karşılıklı bir anlaşmaya, çoğu zaman da bir edimin (örneğin maddi zararın ödenmesi veya özür) yerine getirilmesine dayanır.

Şikâyetten vazgeçme ise mağdurun tek taraflı iradesiyle olur ve bir karşılık şartına bağlı değildir. Uzlaşmada edim yerine getirildiğinde dosya kapanır; edim ileri bir tarihe bağlanmışsa süreç buna göre ilerler. Hangi yolun daha uygun olduğu, mağdurun zararının giderilip giderilmediğine göre değişir.

Sık Sorulan Sorular

Altı aylık süre geçtikten sonra şikâyet edersem ne olur?

Suç şikâyete bağlıysa ve süre fiili ve faili öğrendiğiniz tarihten itibaren dolmuşsa, savcılık soruşturma yapamaz ve kovuşturmaya yer olmadığına karar verir. Ancak suçun re’sen soruşturulan bir hâli söz konusuysa süre sınırlaması uygulanmaz. Tazminat talebiniz ise ayrıca hukuk mahkemesinde değerlendirilebilir.

Şikâyetten vazgeçtikten sonra yeniden şikâyetçi olabilir miyim?

Hayır. Şikâyetten vazgeçme kesin bir irade beyanıdır; aynı fiil nedeniyle yeniden şikâyette bulunulamaz. Bu nedenle vazgeçme kararı verilmeden önce sonuçları iyi değerlendirilmelidir.

Karşı taraf şikâyetten vazgeçerse dava kendiliğinden düşer mi?

Suç şikâyete bağlıysa ve sanık vazgeçmeyi kabul ederse dava düşer. Suçun re’sen soruşturulan bir hâli söz konusuysa, mağdurun vazgeçmesi davayı düşürmez; mahkeme yargılamaya devam eder.

Şikâyetten vazgeçmek için adliyeye gitmek gerekir mi?

Vazgeçme, savcılığa veya dosyanın bulunduğu mahkemeye dilekçeyle ya da duruşmada sözlü olarak bildirilebilir. Dilekçede dosya numarası ve vazgeçilen suçun açıkça yazılması, tazminat hakkının saklı tutulup tutulmadığının belirtilmesi önerilir.

Sonuç

Şikâyete bağlı suçlarda süreler kısa ve sonuçları kesindir: Fiili ve faili öğrenmeden itibaren altı ay içinde ve her hâlde dava zamanaşımı süresi içinde şikâyet yapılmalıdır; hakaret suçunda ayrıca fiilden itibaren iki yıllık üst sınır vardır. Şikâyetten vazgeçme hüküm kesinleşinceye kadar mümkündür ve davayı düşürür, ancak sanık kabul etmezse yargılama devam eder. Vazgeçme beyanı verilirken tazminat hakkına etkisinin de dikkate alınması gerekir.

Şikâyet ve vazgeçme süreçlerine ilişkin sorularınız için Bursa Ceza Avukatı sayfamızı inceleyebilir veya 0532 449 16 01 numaralı telefondan bize ulaşabilirsiniz.

Yazar: Av. Sercan Coşkun Kulak

Bursa Barosu’na kayıtlı avukat (sicil no: 8140, baro kaydını doğrulayın); eski hâkim. Avukatlığa başlamadan önce Ankara ve Kayseri’de idare mahkemesinde, İstanbul’da vergi mahkemesinde hâkim olarak görev yapmıştır. Özgeçmişi ve akademik çalışmaları için profil sayfasını inceleyebilirsiniz.

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; somut olayınız için bir avukattan hukuki destek almanız önerilir.

Comments are closed