Kolluk teşkilatında amir hakkında şikâyette bulunmak, şikâyet sonuçsuz kaldığında disiplin cezasıyla karşılaşma riskini beraberinde getirebilir. Peki şikâyetin sonuçsuz kalması, tek başına “amirini haksız yere şikâyet etmek” fiilinin işlendiği anlamına mı gelir? Danıştay’ın bu konudaki kararı, kamu görevlilerinin hak arama hürriyeti bakımından önemli bir ölçüt ortaya koymaktadır.
Olay
Van Emniyet Müdürlüğünde görev yapan polis memuru, Cumhuriyet Başsavcılığına verdiği dilekçeyle amiri konumundaki 4. sınıf emniyet müdürünün kendisine ayrımcılık ve haksızlık yaptığını, görev yerini değiştirdiğini ve istirahatli olduğu dönemlerde nöbet yazdığını ileri sürmüştür. Savcılık soruşturma izni istemiş, valilik ise iddiaların soyut olduğu gerekçesiyle soruşturma izni vermemiştir.
Bunun üzerine polis memuru hakkında, amirini haksız yere şikâyet ettiği gerekçesiyle disiplin soruşturması başlatılmış ve o tarihte yürürlükte olan Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü’nün 6/A-9 maddesi uyarınca 4 ay kısa süreli durdurma cezası verilmiştir. Anılan hüküm; astlarını, aynı rütbedeki arkadaşlarını, üstlerini ya da amirlerini haksız yere şikâyet etmeyi kısa süreli durdurma cezasını gerektiren fiiller arasında saymaktaydı.
Yargılama Süreci
Polis memurunun açtığı iptal davasında Trabzon İdare Mahkemesi davayı reddetmiştir. Temyiz incelemesini yapan Danıştay 2. Dairesi (E:2021/8924) ise işlemin iptaline karar vermiştir.
Danıştay’ın Gerekçesi
Danıştay’a göre:
- Davacının savcılığa yaptığı şikâyetteki iddialar idarenin iç işleyişine ve kendisinin muhatap olduğu uygulamalara ilişkindir.
- Bu iddiaların araştırma sonucunda doğru bulunmaması, davacının amirini açık ve bariz şekilde haksız yere şikâyet ettiği şeklinde yorumlanamaz.
- Davacı, haksızlığa uğradığını samimi olarak düşünerek şikâyet hakkını kullanmıştır ve bu durum Anayasa’da güvence altına alınan hak arama hürriyeti kapsamındadır.
- Şikâyet üzerine amir hakkında soruşturma izni verilmemesi de, tek başına haksız şikâyet fiilinin işlendiğinin kabulü için yeterli değildir.
Sonuç
Amirini şikâyet etmek, amire yönelik her şikâyeti cezalandıran bir disiplin fiili değildir. Bu fiil nedeniyle ceza verilebilmesi için şikâyetin açık ve net biçimde haksız olduğunun ortaya konulması gerekir. Şikâyetin sonuçsuz kalması veya soruşturma izni verilmemesi tek başına yeterli değildir.
Güncel mevzuat notu: Kararın konusu olan olayda uygulanan Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü yürürlükten kalkmıştır. Kolluk mensupları bakımından bugün 7068 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun uygulanmaktadır. Ancak Danıştay’ın hak arama hürriyetine ilişkin değerlendirmesi, güncel düzenleme bakımından da yol gösterici niteliktedir.
Disiplin cezalarına karşı açılacak iptal davalarında hukuki destek için Bursa İdare Hukuku Avukatı sayfamızı inceleyebilir veya 0532 449 16 01 numaralı telefondan bize ulaşabilirsiniz.
