Av. Sercan Coşkun Kulak · Son güncelleme: 1 Ekim 2026
2018 yılından bu yana işçilik alacakları ve işe iade talepleriyle ilgili davalarda, dava açmadan önce arabulucuya başvurmak zorunludur. Bu yazıda zorunlu arabuluculuğun hangi uyuşmazlıkları kapsadığını, sürecin nasıl işlediğini ve sürelere ilişkin dikkat edilmesi gereken noktaları anlatıyoruz.
Kanuni Dayanak
7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu’nun 3. maddesine göre, kanuna, bireysel veya toplu iş sözleşmesine dayanan işçi veya işveren alacağı ve tazminatı ile işe iade talebiyle açılan davalarda arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır. Arabulucuya başvurulmadan dava açılırsa, dava başka bir işlem yapılmaksızın usulden reddedilir.
Hangi Uyuşmazlıklar Kapsamdadır?
- Kıdem ve ihbar tazminatı,
- Ücret, fazla mesai, yıllık izin, hafta tatili ve genel tatil ücreti gibi işçilik alacakları,
- Kötü niyet ve sendikal tazminat,
- İşe iade talepleri,
- İşverenin işçiden olan alacak ve tazminat talepleri.
Kapsam Dışındaki Uyuşmazlıklar
İş kazası veya meslek hastalığından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat talepleri, bunlarla ilgili tespit, itiraz ve rücu davaları zorunlu arabuluculuk kapsamında değildir. Bu davalar doğrudan iş mahkemesinde açılabilir.
Süreç Nasıl İşler?
- Başvuru: Karşı tarafın veya taraflardan birinin yerleşim yerindeki ya da işin yapıldığı yerdeki adliye arabuluculuk bürosuna yapılır.
- Arabulucunun belirlenmesi: Arabulucu, büro tarafından arabulucular listesinden atanır. Taraflar arabulucuyu kendileri seçmek isterlerse ihtiyari arabuluculuk yoluna gidebilirler.
- Süre: Arabulucu, görevlendirildiği tarihten itibaren 3 hafta içinde uyuşmazlığı sonuçlandırır. Zorunlu hâllerde bu süre en fazla 1 hafta uzatılabilir.
- Katılım: Geçerli bir mazeret olmaksızın ilk toplantıya katılmayan taraf, davada kısmen veya tamamen haklı çıksa bile yargılama giderlerinin tamamından sorumlu tutulur.
- Sonuç: Anlaşma sağlanırsa düzenlenen anlaşma belgesi ilam niteliğinde belge sayılabilir. Anlaşma sağlanamazsa düzenlenen son tutanak dava dilekçesine eklenir.
- Ücret: Anlaşma sağlanamazsa iki saate kadar arabuluculuk ücreti Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanır ve daha sonra yargılama giderlerine eklenir.
Sürelere Dikkat
- İşe iade: Fesih bildiriminin tebliğinden itibaren 1 ay içinde arabulucuya başvurulmalı; anlaşma sağlanamazsa son tutanaktan itibaren 2 hafta içinde dava açılmalıdır.
- Alacak ve tazminatlar: Arabulucuya başvuru ile zamanaşımı durur; arabuluculuk süresince zamanaşımı işlemez. Kıdem, ihbar ve diğer işçilik alacaklarında zamanaşımı süresi 5 yıldır.
Sonuç
Arabuluculuk aşaması, yalnızca bir formalite değil; çoğu uyuşmazlığın dava açılmadan çözüldüğü önemli bir aşamadır. Talep edilen alacak kalemlerinin bu aşamada doğru belirlenmesi, anlaşma yapılırken hak kaybına uğranmaması açısından önemlidir. İşe iade davaları hakkında ayrıntılı bilgi için İşe İade Davaları yazımızı okuyabilirsiniz.
İşçilik alacakları, işe iade ve SGK uyuşmazlıklarında hukuki destek için Bursa İşçi Avukatı sayfamızı inceleyebilir veya 0532 449 16 01 numaralı telefondan bize ulaşabilirsiniz.
