Av. Sercan Coşkun Kulak · Son güncelleme: 16 Ekim 2026
İş güvencesi kapsamındaki bir işçinin iş sözleşmesi geçerli bir neden olmadan feshedilirse, işçi işe iade talep edebilir. Bu yazıda işe iade davasının şartlarını, sürelerini, ispat yükünü ve kararın sonuçlarını anlatıyoruz.
Kısaca
- İşyerinde en az 30 işçi çalışmalı, işçinin en az 6 aylık kıdemi bulunmalı ve sözleşme belirsiz süreli olmalıdır.
- Fesih tebliğinden itibaren 1 ay içinde arabulucuya başvurulmalıdır.
- Arabuluculukta anlaşma sağlanamazsa son tutanaktan itibaren 2 hafta içinde iş mahkemesinde dava açılmalıdır.
- Feshin geçerli nedene dayandığını işveren ispat eder.
İş Güvencesinin Şartları
4857 sayılı İş Kanunu’nun 18. maddesine göre iş güvencesinden yararlanabilmek için:
- İşyerinde (aynı işkolundaki işletmede) en az 30 işçi çalışıyor olmalı,
- İşçinin en az 6 aylık kıdemi bulunmalı,
- İş sözleşmesi belirsiz süreli olmalı,
- İşçi, işletmenin bütününü sevk ve idare eden işveren vekili konumunda olmamalıdır.
Geçerli Neden Nedir?
İşveren, belirsiz süreli iş sözleşmesini ancak işçinin yeterliliğinden, davranışlarından veya işletmenin, işyerinin ya da işin gereklerinden kaynaklanan geçerli bir nedene dayanarak feshedebilir. Sendika üyeliği, şikâyet hakkının kullanılması, hamilelik, ırk, cinsiyet, din gibi nedenler ise geçerli fesih nedeni sayılamaz (İş K. m.18/3).
Ayrıca işçinin davranışı veya verimi ile ilgili nedenlerle fesihten önce işçinin savunmasının alınması ve fesih bildiriminin yazılı yapılarak fesih sebebinin açık ve kesin şekilde belirtilmesi gerekir. Bu şekil şartlarına uyulmaması da feshi geçersiz kılar.
Süreç ve Süreler
- Arabuluculuk: Fesih bildiriminin tebliğinden itibaren 1 ay içinde arabulucuya başvurulur. Arabulucu 3 hafta içinde (zorunlu hâllerde 1 hafta uzatılarak) süreci tamamlar.
- Dava: Anlaşma sağlanamazsa, son tutanağın düzenlendiği tarihten itibaren 2 hafta içinde iş mahkemesinde dava açılır. Son tutanak dava dilekçesine eklenir.
- Yargılama: İşe iade davaları ivedilikle sonuçlandırılır.
İspat Yükü
Feshin geçerli bir nedene dayandığını ispat yükü işverendedir. İşçi, feshin işverenin ileri sürdüğünden başka bir nedene (örneğin sendikal nedene) dayandığını iddia ederse, bu iddiasını ispat yükü işçiye aittir (İş K. m.20).
Kararın Sonuçları
- İşe başvuru: İşçi, kesinleşen kararın tebliğinden itibaren 10 iş günü içinde işe başlamak için işverene başvurmalıdır. Başvurmazsa fesih geçerli sayılır.
- İşe başlatmama tazminatı: İşveren, başvurudan itibaren 1 ay içinde işçiyi işe başlatmazsa, mahkemenin belirlediği 4 ila 8 aylık ücret tutarında tazminat öder.
- Boşta geçen süre ücreti: İşçiye, kararın kesinleşmesine kadar çalıştırılmadığı süre için en çok 4 aylık ücret ve diğer hakları ödenir.
İşe İade mi, Tazminat mı?
İş güvencesi kapsamındaki işçi, işe iade yolunu seçmekle kıdem ve ihbar tazminatı haklarını kaybetmez. İşe iade kararından sonra işveren işçiyi işe başlatmazsa, işe başlatmama tazminatı ve boşta geçen süre ücretinin yanında, şartları varsa kıdem ve ihbar tazminatı da ödenir. İşe başlatılan işçiye ise daha önce ödenmiş olan kıdem ve ihbar tazminatı, boşta geçen süre ücretinden mahsup edilir.
İş güvencesi kapsamında olmayan işçiler (örneğin 30’dan az işçi çalıştırılan işyerinde çalışanlar) işe iade talep edemez; ancak kıdem ve ihbar tazminatı başta olmak üzere parasal haklarını talep edebilir.
Sık Sorulan Sorular
İşe iade davası ne kadar sürede açılmalı?
Fesih bildiriminin tebliğinden itibaren bir ay içinde arabulucuya başvurulmalı, anlaşma sağlanamazsa son tutanağın düzenlendiği tarihten itibaren iki hafta içinde iş mahkemesinde dava açılmalıdır.
İşe iade davasını kazanırsam ne kadar tazminat alırım?
İşveren işçiyi işe başlatmazsa, mahkemenin belirlediği dört ila sekiz aylık ücret tutarında işe başlatmama tazminatı ödenir. Ayrıca kararın kesinleşmesine kadar çalıştırılmayan süre için en çok dört aylık ücret ve diğer haklar ödenir.
Deneme süresinde çıkarılan işçi işe iade davası açabilir mi?
Hayır. İş güvencesi için en az altı aylık kıdem şartı arandığından, deneme süresi içinde veya altı ayı doldurmadan çıkarılan işçi işe iade talep edemez.
Sonuç
İşe iade davasında en sık yapılan hata, bir aylık arabuluculuk başvuru süresinin kaçırılmasıdır. Bu süre geçirildiğinde işe iade hakkı kaybedilir; işçi yalnızca kıdem ve ihbar tazminatı gibi parasal haklarını talep edebilir. Zorunlu arabuluculuk süreci hakkında İş Davalarında Zorunlu Arabuluculuk yazımızı okuyabilirsiniz.
İşçilik alacakları, işe iade ve SGK uyuşmazlıklarında hukuki destek için Bursa İşçi ve İş Hukuku Avukatı sayfamızı inceleyebilir veya 0532 449 16 01 numaralı telefondan bize ulaşabilirsiniz.
